SPEAKER_00 0:01

Goedemorgen. Goed om hier te zijn. Het is de tweede keer voor de mensen die me niet kennen. Ik ben Jossi 39 en theoloog en voorganger in Goes. Ik wil vandaag met jullie nadenken over het thema ontzorgen. Ontzorgen. En de presentatie mag erop. En ik ben wel benieuwd: kent iemand de Lion King? Ken je dat? Ook nog het bekende lied: Haakunamata. De Swahili, weet je ook wat betekent? Ja, ik hoor hem daar een beetje: er is geen zorg. Er zijn geen zorgen. Wij associëren natuurlijk zo'n film met vrolijkheid. Maar toen ik voor het eerst Swahili hoorde spreken, was dat in een gebied waar heel veel verdrietige context was. Het was namelijk in Kenia, dat was de eerste keer dat ik daadwerkelijk die klanken hoorde. Ook deze uitdrukking: er zijn geen zorgen. En ik hoorde dat toen wij net geland waren in Nairobi, te midden van een ghetto, te midden van allemaal huisjes die wat in elkaar geflamst waren. En wij waren nog helemaal aan het bijkomen van alle droevenis die daar is. En ik zelf was nog aan het bijkomen van de geur die daar was, je kunt je dat niet voorstellen. Ik mag zelf heel graag koken, dus ik ben heel erg verbrand op hygiëne en zo in de keuken. En ik kan het niet uitleggen wat er gebeurt. Als je ergens buiten stapt en je denkt ik ben in de frisse lucht. Maar overal is een lucht van hier is geen hygiëne. Dus ik was. wij waren geprikkeld op allerlei verdrietige manieren. En toen werden we ontvangen door kleine kinderen, door weeskinderen en die namen ons aan de hand mee en die lachten. En weet je, ik heb een beetje verdiept in performance en in retorica, hoe iets overbrengt bij mensen, maar dat kon je niet oefenen. Zij hadden die kinderen niet geleerd van, je moet straks maar blij doen. Dit was een kwestie van gelukkig van blij zijn. En ja wij waren daar met z'n allen onder de indruk als voorgangers. Hoe kan je nou in die omgeving zo onbezorgd leven, zo blij zijn, heeft genoeg aan zijn eigen zorg. Die gebeurtenissen in Nairobi inspireerden mij om daar eens over na te denken. Wat zei Jezus daar nou overzorgen. We kunnen ons over van alles zorgen maken, zeker in de tijd waarin we leven. En het is begrijpelijk, want Gods hart gaat uit naar mensen die zich zorgen maken. Er is een Bijbelboek vol met klaglieder. Er is alles waarin je je nood kan uiten naar God. Maar er is ook een type stress en type zorg dat je zegt, wat maak je druk. In de gedragswetenschap spreken we van een retweet depression. Als je denkt, mensen vinden me niet leuk genoeg online. We spreken van FO: je bent bang om ergens iets te missen. En natuurlijk voor de dames herkenbaar, wat is nou een zorg die je vanochtend hebt gehad. Ja, ik heb niks om aan te trekken. Ja, je herkent dat niet. Nou, heel veel andere vrouwen herkennen dat wel. Ze zeggen ik heb niks om aan te trekken. En dan staan ze voor een kast die zegt: joh, en dat is een van de dingen waar Jezus over spreekt, dat lezen we zo, wees niet bezorgd. En Jezus houdt de bergreden, zijn langste toespraak ooit. Je moet voorstellen, je vindt dat in Matthäus de hoofdstukken 5 tot en met 7, maar ook Lukas 6: zijn langste toespraak ooit. En misschien wel de beroemdste preek, waar we heel veel op baseren wat we vandaag de dag doen als we voorgangers opleiden. En de bergrede bestaat uit drie gedeelten. Het eerste gedeelte zijn de zaligsprekingen. Jezus neemt het hier op voor de arme, voor de zwakkere mensen. Er staat allen die er slecht aan toe waren. In het tweede gedeelte van de bergreden vind je de Weespreuken. Jezus zegt dan we de mensen die onrecht doen. En het derde gedeelte, daar lezen we vandaag uit dat is lifestyle volgens Jezus. Praktische regels voor het leven van alle dag. En we lezen in Matthäus 6 vanaf vers 25. Wees niet bezorgd over uw leven. O wat u eten, wat u drinken zult, over uw lichaam, namelijk waarmee u zich kleding zult, is het leven niet meer dan het voedsel en het lichaam meer dan kleding. Kijk naar de vogels in de lucht. Ze zaaien niet, maaien niet, verzamelen niet in schuren. Uw hemelse vader voed ze even wel. Gaat u ze niet ver te boven? Wie toch van u kan met bezorgde zijn één L aan zijn lengte toevoegen? En wat bent u zorgde over kleding? Kijk naar de lely in het veld, hoe ze groeien. Ze werken niet, ze spinnen niet. En ik zeg u dat zelf: salomo in al zijn heerlijkheid niet gekleed gingen als een van deze. Als God nu het gras op het veld dat er vandaag is en morgen in de oven geworpen wordt, zo bekleed, zal Hij u niet veel meer kleden, klein gelovigen. Wees daarom niet bezorgd en zeg niet: wat zullen we eten, of drinken, of waarmee zullen we ons kleden. Al deze dingen zoeken de Heiden, uw Hemelse Vader weet immers dat u al deze dingen nodig hebt. Maar zoek eerst het Koninkrijk van God en zijn gerechtigheid. En al deze dingen zullen u erbij gegeven worden. Wees dan niet bezorgd over de dag van morgen. De dag van morgen zal voor zichzelf zorgen. Elke dag heeft genoeg aan zijn eigen kwaad. Tot zover de schriftlezing. Het eerste wat opvalt, is dat Jezus niet aanspoort om je minder zorgen te maken. Of je minder snel zorgen te maken. Hij geeft een gebod wees niet bezorgd. En dat is niet gemakkelijk. We hebben er eigenlijk geen beeld bij als mens. En daarom komt Jezus met voorbeelden uit de natuur. Jezus leert ons hier te leven op een bovennatuurlijke manier, te leven vanuit de geest. En om dat bovenatuurlijke duidelijk te maken, gebruikt Hij voorbeelden uit de natuur. Voor heel veel andere dingen gebruikte Jezus gelijkenissen met allerlei menselijke voorbeelden. Die snapten de mensen wel, van de ene mens naar de ander. Een herder die een schaap zoekt, een vrouw die naar een rechter stapt, een boer die een akkinzaid. Met dit onderwerp je geen zorgen maken, gaat Jezus niet spreken over mensen, maar Hij gaat het hebben over voorbeelden uit de natuur. Waarom? Bijvoorbeeld omdat een vogel kan gestrest zijn, die kan zich zorgen maken over onveiligheid. Maar wordt geleid door zijn instinct. Je hebt nog nooit een vogel, als het goed is, ergens op een steen zitten te toppen van wat moet morgen nou weer eten. Die is een moment. Die ziet eten, die gaat erop af. Ook hoe een dier zorgt voor zijn jongen, dat is op instinct, dat zijn impulsen. Het zit in ons om ons dingen af te vragen en zaken te willen regelen. Dat hebben we vooral met elkaar gezien tijdens de coronacrisis. Het was volgens mij in maart 2020 dat iedereen naar de supermarkt rende. Opeens kwam het idee van hamsteren en het idee van zekerheid heel erg dichtbij, hoe we daarmee bezig kunnen zijn. De zekerheid geld in je portemonnee. Als Jezus zegt: Je kunt niet de mammon dienen, dan moet je weten dat Jezus niet kritisch spreekt over geld. Mensen denken wel eens mammon dat is de afgod van het geld, maar dat is niet zo. Als je kijkt naar de grondtekst die er staat in het Grieks, dan gaat het over geldzucht. Het idee van ik moet maar hebben. Als ik genoeg geld gehamsterd heb, genoeg geld verzameld heb, dan heb ik zekerheid van voedsel. En met de coronacrisis kwamen we erachter, dat is helemaal niet zo. Of je nou veel of weinig banksaldo hebt, je had het risico dat je voor hetzelfde legenschap komt te staan. Dat is de tijd geweest dat heel veel jongere mensen zijn gaan veranderen. In die tijd de Showbiz Roddels, u kijkt dat niet. U kijkt naar kwaliteitsprogramma's. Ik kijk wel eens van dat soort dingen op RTL Boulevard en zo. En toen strandde de relatie van Rapper Boef. Ken je dat? Ik kom uit de Belma, dus misschien dat wij er wat meer naar luisteren. Maar af fijn. De relatie van Rapper Boef was gestrand, en die stuurde daarbij een foto online. En hij zette daaronder: Manie laat je never nooit in de steek. Oftewel, geld laat je nooit in de steek. En een paar weken daarna kwam corona. En iedereen stond naar de God van de geld zucht te kijken. En nu was een crisis. We wisten niet of we links of rechts moeten gaan. En dit is wat Jezus zegt over heidends leven. Je moet niet denken dat Jezus hier heeft over heel vroom leven, heel godsdiens. Maar dit gaat over waar is nou je echte vertrouwen is? Waar is nou je echte zekerheid? Is dat op mijn kunnen gebaseerd? Is dat gewoon vest op mijn bankzaldo? Of vertrouw ik God de Vader? Heidensleven betekent niet zozeer in deze context dat je losbandig leeft of dat je nooit in een kerk zit, maar wel dat je leeft alsof God niet bestaat en leven op instinct, zoals jongen dat doen in de natuur bij vogels, dat is het beeld wat Jezus gebruikt. Kijk daar nou naar. Hoe ga jij om met God de Vader? Vers 31 tot 32. We kunnen ons zoveel zorgen maken, maar Jez zegt: waarom laat je niet voor je zorgen? En hij vertelt dan: Uw Hemelse Vader weet immers dat u al deze dingen nodig hebt. Dus je zou je kunnen afvragen als God al weet wat ik nodig heb, waarom zou ik dan bidden? En dat was afgevraagd: Waarom zou ik bidden als God al wetend is? Dus Hij weet al wat jij nodig hebt, waarom zou ik dat doen? En ik denk dat dit het antwoord is dat je daarmee oefent in dankbaarheid. Dat je daarmee oefent in een relatie van afhankelijkheid met God. Kijk, als je op een religieuze manier gaat kijken, dan zou je kunnen denken: oh God houdt een soort lijstje bij en die wil dat ik op een bepaalde vrome manier ga danken voor mijn eten en dergelijke. Maar Jezus laat zien dat wij als kinderen van God een relatie met de Vader hebben. En relatie dat gaat over tijd doorbrengen. Relatie gaat over leren vertrouwen op God. Leren vertrouwen op zijn vaderlijke hand. En ik leg het verschil tussen religie en relatie wel eens als volgt uit. Bij religie ben ik bezig om mijzelf te veranderen door iets te doen aan de buitenkant. Ik ga bidden, ik ga me kerkelijk gedragen, ik ga misschien op een bepaalde manier spreken. Dat is religie. En dat kan best zinvol zijn, want dat geef je structuur, dat geef je een richting. Maar relatie, daarin verandert God mij van binnenuit. Zoals jij als goede vader of goede moeder je kinderen kan raken met momenten die ertoe doen, van opvoeding, dat raak je in je hart. Dus bij religie ben ik zelf aan het werk. Ik verander iets aan de buitenkant. Bij relatie verandert God mij. Dus als je het vandaag praktisch maakt, hoe dan, laat God op maat voor je zorgen. Neem tijd. Neem tijd met God en kijk wat er dan gebeurt. Als je je oefent in afhankelijkheid van Hem. Jezus heeft hier voor gesproken over het bidden. En hij zegt: als je nou bidt, doe dat nou niet met een omhaal met een hoeveelheid van woorden, maar ga zo als een kind zijn ouders benadert. Want de vader die in het verborgene ziet, weet al wat je nodig hebt. Jezus heeft het ook over leven in het hier en nu, zoals een vogel dat zou doen. En zegt daarbij, zoek eerst het Koninkrijk van God en zijn gerechtigheid. Weet je, als je te veel zorgen maakt om jezelf, dan heb je kans dat je het grotere verlangen van God voor deze wereld gaat missen. Namelijk dat Koninkrijk in wording, waar Jezus het over heeft. Ik kan heel erg bezig zijn met wat mij overkomt, maar ik kan ook denken in termen van samen. Weet je, vandaag de dag gaat het heel erg over de wereld als geheel en inclusief. En soms denk ik, man, schij dan naar mee uit. Niemand is zo inclusief als christenen. Alzu lief heeft God de wereld. Er is geen enkele religie die die claim legt. Een God die omziet naar iedereen. En natuurlijk, God wil dus ook iedereen veranderen en God wil iedereen ook herstel bieden. Daarom vind ik dit zo'n prachtig beeld. Al zo lief heeft God de wereld, dat Jezus is gezonde, waardoor we in verbinding kunnen komen met God de Vader. En wat brengt Jezus dan teweeg dat er herstel komt. Als je het hele geloof uit wilt leggen aan buitenstaanders, je kunt het geloof samenvatten met de woorden het gaat om Gods glorie, het gaat om redding, maar misschien is het beste woord dat Jezus herstel brengt. God maakt zichzelf bekend in het Oude Testament met de woorden Rafael, Hij die herstelt, Hij die geneest. En ik denk niet dat ik hoef uit te leggen hoe relevant deze boodschap is als je kijkt naar het nieuws: hoezeer er herstel nodig is, hoeveel zorg en hoeveel duisternis er is op deze wereld. Het is een mooie tekst uit Lukas 8 vers 23, waarin we Jezus zien slapen terwijl het buitenom de boot stormt. Het was niet zo dat Jezus niet oplettend was. Het was niet zo dat Jezus niet wist wat er speelde, maar hij leefde in relatie met God de Vader. Genesis 15 vers 12. Sluit God een verbond met Abram. Abram, moet je maar nalezen, slaapt op dat moment. Jezus, Abraham ze laten voor zich zorgen. En wat er voor nodig is, is dat we richting Jezus gaan. Filipensen 4, vers 6 tot 7 zegt: wees over niets bezorgd. Maar vraag God wat u nodig heeft. Dank hem in al uw gebeden. En dan staat er, dan zal de vrede van God die alle verstand erboven gaat, uw hart en gedachten in Jezus bewaren. Kortom, het stijgt boven de omstandigheden uit. En ik denk dat dat is wat ik heb gezien in Kenia bij die kinderen die het evangelie hadden gehoord en ook hadden begrepen. En dat is precies wat Jezus zei: kijk en word zoals de kinderen. En terwijl ze alle reden hadden ontzettend bezorgd te zijn, waren ze dat niet. Ze deden niet alsof, maar ze waren oprecht blij. Ze leken te leven zonder zorg. Het geeft een heel stuk vrede. Psalm 127. Te vergeeps ben je aan het swoegen als God het huis niet bouwt. Vergeeps is het je af te toppen voor wat brood. En dan staat er, God geeft het zijn lieveling, heb je het weer in de slaap. Heb je al op die manier naar jezelf gekeken dat je zegt als ik een kind van God ben, dan kijkt God naar mij als zijn beminde. En wil Hij voor mij zorgen, wil Hij over me waken in mijn slaap zelfs. Er zijn veel mensen en die nemen genoegen met hun redding. Die weten van hey, wij mogen naar de hemel gered. Jezus heeft aangenomen, de evangelie heeft aangenomen, maar dat betekent nog niet dat je leeft als kind van God. Je moet het thuis maar eens nalezen. Er is een Bijbeltekst die zegt: degene die hem hebben aangenomen, heeft hij de macht of mogelijkheid gegeven kinderen van God te worden. Dat is een tekst waar ik veel over na heb gedacht. Want vroeger predikte ik altijd, als je de evangelie hebt aangenomen, dan ben je een kind van God. Terwijl we zien, bijvoorbeeld bij de moordena naast Jezus aan het kruis. Die neemt het evangelie aan. Heden is hij met Jez in het paradijs. Dus die bent gered, maar die heeft niet de kans gehad om te leven. Een lifestyle waar Jezus nu over spreekt. Snap je het verschil? Degenen die hem hebben aangenomen, kunnen zich oefenen in een levensstijl als kind van God. Er was één moment dat we Jezus wel een enorme stress en strijd zien hebben. En dat is het moment dat hij dit mogelijk maakt. Dat hij het mogelijk maakt dat we kinderen van God kunnen worden. We kunnen alleen vader zeggen tegen God, als we een kind van Hem geworden zijn. We zien op moment dat Jezus in gezet is, dat hij zo'n enorme doodstrijd voert, dat hij bloed begint te zweten. We noemen dat hematidroze. Er is zoveel lichamelijke, zoveel psychische stress bij Jezus dat die kleine bloedvaten openbarsten. Hij begint bloed te zweten. Dat is het moment dat Jezus strijd levert. En het bijzonder is doordat Jezus die strijd levert en al die zorg draagt, dat juist wij daardoor ontzorgd kunnen worden. We mogen dit ontvangen uit genade. Die strijd die Jezus heeft geleverd om die hele wereld, maar ook jou persoonlijk, weer naar de Vader te brengen. En wat Jezus dan gaat doen, is dat hij gaat spreken over bloemen. Eerst heeft hij gesproken over vogels, want die moeten nog iets doen om eten te verzamelen. Die moeten er nog op uit. Maar dan maakt het principe van genade duidelijk door te zeggen: de bloemen hoeven er alleen maar te zijn. Ze heffen hun bladeren op en ze ontvangen Gods liefde, licht, zorg, het zonlicht, de regen die ze nodig hebben. Jezus zeg: moet je eens kijken hoe ze erbij staan. De kleurenpracht. Salomod kon als rijkste koning de mooiste kleding laten maken. Maar het kan niet concurreren met de kleurenpracht van de natuur, van bloemen. Al die details in de schepping. Jezus zegt: weten jullie dat jullie meer waard zijn dan zij. Met hoeveel zorg zal God je bekleden. Ondertussen weer bijkomen. Als we vooruit willen in het leven. Kijk dan naar het voorbeeld van de vogels die er niet op uittrekken en die leven op instinct, op impuls. We leven tussen Pasen en Pinkster in. Jezus zou de Heilige Geest aankondigen als de trooster. De comforter staat er in het Engels. En hij zeg ook: De Heilige Geest zal jullie alles in herinnering brengen wat ik jullie geleerd heb, wat ik jullie voor heb gedaan. Dat is onze instinct, de Heilige Geest, Hij komt in ons wonen. Dat is het principe van leven uitgenade, als een bloemje bladeren, openen en naar boven kijkt. Die oude Psalm die zegt: hou je ogen opwaarts, let op God en ontvang. En hoe? Nou maak de beweging richting Jezus. Die bekende uitnodiging die Jezus doet, komt op mij. Als je vermoeit, als je belast bent, bezorgd bent en ik zal je rust geven. Dat is het hoe. We maken de stap naar Jezus. Want wie kan door bezorgd zijn, lengte aan zijn levensjaren toegangen, Engels gezegd zegt jezelf zorgen maken, dat is net als zitten in een schommelstoel. Het geeft je iets te doen, maar het brengt je nergens. Je komt niet vooruit. Ander mooie uitdrukking: jezelf zorgen maken, neemt de problemen van morgen niet weg. Maar het ontneemt vandaag van zijn kracht. Ik vind het heel mooi. Jezelf zorgen maken, neemt de problemen van morgen niet weg. Maar het ontneemt vandaag wel zijn kracht. Lat een moment bidden met elkaar. Ik wil u danken voor het woord wat u deelde. Die indrukwekkende toespraak vanaf die berg. Ik wil u danken dat hetzelfde woord vandaag nog klinkt. Heer Jezus, we kunnen het zo mooi vinden, die woorden zo poëtisch. Maar help ons met uw Heilige Geest om het echt te verstaan met ons hart. Help het ons te verstaan als kinderen van de Vader. Wilt u de naprediker zijn met uw Heilige Geest. En ik dank u dat we uw woord mogen horen in verbondenheid met zoveel andere kinderen van u wereldwijd. Heer in verbondenheid met zoveel kerken. Dank u wel. Juist in deze tijd van zoveel zorg, zoveel stress, dat u rust geeft, zoals dat lied zegt: door alles heen geeft u rust. U bent de vredevorst, u bent de Prince of Peace. Dank u wel, Heer Jezus, dat u zo allesomvattend bent, dat u zo groot bent, ook in vrede en in rust. Leer het ons als we die beweging naar u maken. Kom tot mij, als je vermoeid, als je bezorgd bent, als je belast bent. Dank u wel dat dat de uitnodiging is, de boodschap voor ieder vandaag. Amen.